İsmail Gaspıralı Kimdir?

20 Mart 1851 tarihinde Avcıköy – Bahçesaray Rayonu’nda doğan, aslen Kırım Tatarı olarak bilinen ve fikir adamı, eğitimci ve yazar-yayıncı gibi çalışmalarda bulunan İsmail Gaspıralı, soyadını Kırım’da bulunan Gaspra şehrinden almıştır. Rus İmparatorluğu döneminde Türk ve İslam topluluklarının eğitim, kültür reformu gibi konularda gelişmesi üzerine çalışmalarda bulunmuştur.

---- Sponsorlu Baglantilar ---

 

Avcıköy’de dünyaya gelen İsmail Gaspıralı’nın babası Çarlık Rusya’da ordudan emekli bir teğmen olup ilk eğitimini Bahçesaray’da almıştır. Müslüman mektebinde tamamladığı eğitimi sonrasında Akmescid Erkek Ortaokulunda eğitimine devam eden Gapıralı, iki yıllık eğitimi sonrasında sırası ile Voronej ve Moskova’da bulunan askeri okullarda eğitim almış Hap Okuluna girmiştir.

İsmail Gaspıralı



1867 yılında altıncı sınıfta iken Mustafa Mirza Davidoviç ile Girit isyanında Rum asilerine karşı mücadele etmek üzere İstanbul’a geçmek için Kırım’a gelmiştir. Odessa’ya geçtikleri sırasında İstanbul’a geçemeden yakalanan ikili askeri öğrenciliğini kaybetmiş ve yeniden Moskova’ya dönüşü yasaklanmıştır.

İsmail Gaspıralı Kimdir? Yaşamı Hakkında Bilgi

1868 yılında henüz 17 yaşında iken Bahçesaray’da bulunan Zincirli Medresede Rusça Öğretmenliği yapmaya başlamıştır. Rus edebi eserleri yanı sıra felsefi konularda da eğitimler alan Gaspıralı, 1872 yılında Kırım’dan ayrılarak İstanbul, Viyana, Münih ve Stutgart üzerinden Paris’e ulaşmıştır. Burada Rus Edebiyatının o dönem yaşayan en önemli isimlerinden birisi olan Turgenyev’in yanında yardımcı ve tercüman olarak bulunmuş, önemli diplomatik görüşmelerin içerisinde yer almıştır.

 

Çocukluk yıllarından itibaren hayali olan Osmanlı Zabitliği yapmak üzere 1874 yılında İstanbul ‘a gelmiştir. Burada kaldığı yaklaşık bir yıllık süreç içerisinde zabıt olma hayalini gerçekleştirememesi nedeniyle yeniden Kırım’a dönüş yapmıştır. 1884 yılına kadar Bahçesaray Belediye başkanı olarak görev aldıktan sonra Rusya Müslümanlığı adını taşıyan çeşitli eserler yayınlamaya başlamış, Türkçe bir yayın organı çıkarmak istese de bu konudaki isteği reddedilmiştir.

22 Nisan 1883 tarihinde Tercüman-ı Ahval-i Zaman isimli bir gazete yayınlamaya başlayan İsmail Gaspıralı, 1903 yılından itibaren haftada iki gün ve 1912’den itibaren ise haftanın her günü gazetesini yayınlamaya devam etmiştir. Yurtiçi ve yurt dışında birçok seyahatte görüşmelerde bulunan Gaspıralı, 24 Eylül 1914 tarihinde Bahçesaray’da ölmüştür.

Posted in Edebiyatcılar.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir